Nie każde dziecko w spektrum autyzmu wygląda tak samo, czy „typowo”. Szczególnie dziewczynki…
Dziewczynki prezentują często odmienny, bardziej subtelny profil funkcjonowania niż chłopcy, co sprawia, że ich trudności mogą pozostawać przez długi czas niedostrzeżone i nierozpoznane, a sama diagnoza – bardziej złożona.
W wielu przypadkach wykazują one większą motywację do nawiązywania relacji społecznych, do budowania przyjaźni oraz podejmują próby aktywnego uczestnictwa w życiu rówieśniczym, mimo trudności w zakresie rozumienia norm i niuansów społecznych. Często mają również bardzo dobrze rozwinięte umiejętności językowe i potrafią podtrzymać rozmowę, jednak relacje społeczne bywają dla nich wyczerpujące i trudne do zrozumienia. Ich zainteresowania natomiast zwykle mieszczą się w społecznie akceptowanych obszarach i są zgodne z oczekiwaniami społecznymi (co dodatkowo utrudnia wychwycenie atypowości w funkcjonowaniu), takich jak zwierzęta, literatura czy kultura popularna, przez co nie wzbudzają niepokoju otoczenia. Dziewczynki bywają postrzegane jako ciche, spokojne, “grzeczne” nieśmiałe lub wycofane, a ich trudności są błędnie interpretowane jako cechy osobowości.
Jednym z kluczowych zjawisk jest tzw. maskowanie, czyli świadome lub nieświadome ukrywanie trudności poprzez dostosowywanie się do otoczenia. Dziewczynki często uczą się obserwując innych – naśladują mimikę, gesty, sposób mówienia, a także zapamiętują społeczne „scenariusze”, które pomagają im odnaleźć się w relacjach.Starają się być “dostosowane”, “niezauważone” a jednocześnie każdego dnia wkładają ogromny wysiłek w sprostanie oczekiwaniom otoczenia. Choć strategie te mogą sprawiać wrażenie dobrego funkcjonowania, w rzeczywistości wymagają ogromnego wysiłku i mogą prowadzić do przeciążenia psychicznego, lęku, a z czasem także obniżonego nastroju czy wypalenia.
Różnice w obrazie funkcjonowania sprawiają, że diagnoza dziewczynek z ASD jest szczególnym wyzwaniem. Kryteria diagnostyczne przez wiele lat opierały się głównie na obserwacjach chłopców, przez co żeński profil spektrum pozostawał niedostatecznie rozpoznany. Maskowanie dodatkowo utrudnia dostrzeżenie rzeczywistych trudności, a objawy bywają mylone z nieśmiałością, perfekcjonizmem, zaburzeniami lękowymi, depresją czy innymi trudnościami emocjonalnymi. W efekcie wiele dziewczynek trafia do specjalistów dopiero w późniejszym wieku, kiedy rosnące wymagania społeczne i szkolne zaczynają przewyższać ich możliwości adaptacyjne.
Właściwe rozpoznanie wymaga uważnej, wieloaspektowej diagnozy, uwzględniającej zarówno subtelne sygnały, jak i indywidualną historię rozwoju oraz funkcjonowanie w różnych środowiskach. Wczesne zrozumienie potrzeb dziewczynki, pozwala nie tylko lepiej ją wspierać, ale także chronić jej dobrostan psychiczny i budować poczucie własnej wartości.
Dlaczego to ważne?
Bo właściwa diagnoza to nie etykieta – to klucz do zrozumienia, wsparcia i ulgi. To moment, w którym „coś jest nie tak” zmienia się w „wiemy, jak pomóc”.
Jesteśmy Ośrodkiem specjalizującym się w diagnozie spektrum autyzmu u dziewczynek, których sposób funkcjonowania bywa bardziej subtelny, złożony i trudniejszy do uchwycenia.
Co nas wyróżnia?
- doświadczenie w pracy z dziewczynkami w spektrum autyzmu
- wnikliwa, wieloaspektowa diagnoza uwzględniająca specyfikę funkcjonowania dziewczynek
- znajomość zjawiska maskowania (camouflaging) i jego wpływu na obraz dziecka
- empatyczne podejście – bez oceniania, z pełnym szacunkiem i uważnością
- wsparcie dla rodziców na każdym etapie
Jeśli czujesz, że Twoje dziecko „inaczej” przeżywa świat i codzienność – nawet jeśli inni tego nie dostrzegają – zaufaj swojej intuicji i skonsultuj się z nami.